HomeΕνημέρωσηThe BloGΤι ήταν τα πρακτορεία ΟΠΑΠ πριν γίνουν… πρακτορεία ΟΠΑΠ;

Τι ήταν τα πρακτορεία ΟΠΑΠ πριν γίνουν… πρακτορεία ΟΠΑΠ;

Της Έρης Τσάκωνα

 

Θα βρεις ελάχιστους πράκτορες στην Θεσσαλονίκη που να μην γνωρίζουν την ιστορία του Θανάση. Πώς ξεκίνησε η οικογένειά του, τη δεκαετία του 1940, στήνοντας έναν συνεταιρισμό χονδρικής πώλησης λαχείων, την Ειμαρμένη. Στις δεκαετίες που θα ακολουθήσουν η πιάτσα της πλατείας Αριστοτέλους θα αποκτήσει ένα από τα πιο εμβληματικά πρακτορεία της πόλης, όταν ο ίδιος θα ενταχθεί μαζί με την «Ειμαρμένη» του στο Δίκτυο του ΟΠΑΠ.

Συναντήσαμε τον Θανάση Θεοδωρακόπουλο στο «αρχηγείο του», στο κατάστημα της οδού Βασ. Ηρακλείου και του ζητήσαμε να μας μιλήσει για την διαδρομή της «Ειμαρμένης», το εμπειρικό βίωμα της εξέλιξης της επαγγέλματος «πράκτορας ΟΠΑΠ» όλα αυτά τα χρόνια, αλλά και το πώς βλέπει την πορεία προς το μέλλον που περνάει μέσα από τα νέα παιχνίδια, τις υπηρεσίες και τον μετασχηματισμό του Δικτύου των πρακτορείων.

 

Δεν αποχωρίστηκες ποτέ την «Ειμαρμένη» από την επιγραφή του πρακτορείου. Το έτος 1949 που αναγράφεται σε αυτή σε ποια δραστηριότητα τυχερών παιγνίων παραπέμπει εφόσον τότε δεν είχε ιδρυθεί ακόμη ο ΟΠΑΠ;  

Κοιτάξτε, ο πατέρας μου ξεκίνησε με τα λαχεία πριν τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Τότε πωλούσε εφημερίδες και λαχεία πρώτα στην Χαλκίδα, ύστερα στην Καβάλα και μετά εδώ, στην Θεσσαλονίκη, όπου και εγκαταστάθηκε. Κάποια στιγμή, με μία νέα νομοθεσία της εποχής εκείνης, οι πωλητές έπαυαν να είχαν δικαίωμα χονδρικής πώλησης λαχείων, όχι όμως και οι συνεταιρισμοί. Γι’ αυτό και ο πατέρας μου μαζί με άλλους ίδρυσαν την «Ειμαρμένη» και κάπως έτσι, όταν τελείωσε η κατοχή, εκείνος ως μέτοχος, άνοιξε το κατάστημα της κοινοπραξίας στην Θεσσαλονίκη.

 

Που βρισκόταν το πρώτο κατάστημα της «Ειμαρμένης»;

Ήταν λαχειοπωλείο και βρισκόταν στην συμβολή των οδών Τσιμισκή με Βενιζέλου. Μικρό το μαγαζί, όμως ήταν στην καρδιά της πόλης.

 

Το πρώτο λαχειοπωλείο της ΕΙΜΑΡΜΕΝΗΣ στη Θεσσαλονίκη (Photo credit: Θανάσης θεοδωρακόπουλος)

Αναζητώντας πράκτορες «τρίτης γενιάς», οι οποίοι πραγματικά είναι ελάχιστοι, δεν έχω συναντήσει κάποιον που να μην έχει ξεκινήσει από τα λαχεία… Η επιχείρησή σας πότε μπήκε στο δίκτυο του ΟΠΑΠ;

Ο ΟΠΑΠ ιδρύθηκε το 1958. Ο πατέρας μου μέχρι τότε είχε ήδη διανύσει μετά τον πόλεμο κοντά 14 χρόνια στην πώληση λαχείων. Η επιχείρησή μας παρέμεινε λαχειοπωλείο μέχρι τις αρχές της δεκαετίας του ‘70, όταν ο πατέρας μου έφυγε από την ζωή και ανέλαβα εγώ. Την πρώτη άδεια από τον ΟΠΑΠ την πήρα το 1976 και έτσι φέραμε και το ΠΡΟΠΟ.

 

Πώς διαμορφωνόταν η ισορροπία ανάμεσα στα λαχεία και το ΠΡΟΠΟ εκείνα τα χρόνια;

Εμείς ήμασταν ήδη γνωστοί ως λαχειοπωλείο και επειδή είχαμε χονδρική – λιανική τα λαχεία, το μεγαλύτερο μέρος του τζίρου μας προέρχονταν από εκεί. Ωστόσο, η «πίτα» των τυχερών παιγνίων από άποψη τζίρου, μεγάλωνε γεωμετρικά καθώς εξελισσόταν ένα παιχνίδι ή έρχονταν νέα.

 

Πότε είδατε στροφή στην προτίμηση των πελατών για νέα στοιχηματικά προϊόντα και ως εκ τούτου, στον κύκλο εργασιών σας;

Από το 1990 και μετά, κάθε φορά που ερχόταν ένα νέο παιχνίδι στα πρακτορεία ο τζίρος μας σημείωνε ανοδική πορεία. Όταν κυκλοφόρησε το ΛΟΤΤΟ μας έκοψε κάτι από τον τζίρο των λαχείων. Αργότερα, τα έσοδα από το ΤΖΟΚΕΡ υπερίσχυσαν εκείνα του ΛΟΤΤΟ, αλλά δεν μας ένοιαζε, γιατί κοιτούσαμε την συνολική πορεία του τζίρου μας που ήταν ανοδική.

Και πιστεύω ότι έτσι είναι ακόμη και σήμερα. Μπορεί να υπήρξε μία στασιμότητα τα τελευταία χρόνια λόγω της κρίσης, όμως η συνολική εικόνα έχει θετικό πρόσημο.

 

Αρκετοί πράκτορες θέτουν ως ορόσημο τη δεκαετία του ‘90, όχι μόνο για την εμπειρία του πελάτη που μεταμορφώθηκε ριζικά από τα νέα παιχνίδια, αλλά και την ίδια την καθημερινότητα του πράκτορα που έγινε πλέον απαιτητική. Εσύ συμφωνείς;

Βέβαια, καταρχήν τα πρακτορεία μέχρι το 1990 ήταν χώρος συνάθροισης, αλλά με διαφορετική έννοια από ό,τι σήμερα, ενώ και οι απαιτήσεις για τον πράκτορα δεν είχαν καθημερινό χαρακτήρα. Δηλαδή, είχαμε το εγγλέζικο ΠΡΟΠΟ το οποίο παραλαμβάναμε μέχρι την Παρασκευή και επίσης είχαμε το ελληνικό ΠΡΟΠΟ που μας το έφερναν μέχρι το βράδυ του Σαββάτου. Τα πρακτορεία ξεκινούσαν να δουλεύουν από την Δευτέρα. Έρχονταν οι πελάτες, έπαιζαν τάβλι, συζητούσαν και για τους αγώνες και όσο πλησίαζε η Παρασκευή και το Σάββατο, θα έπαιζαν ΠΡΟΠΟ.  Ουσιαστικά, ο όγκος της δουλειάς μας συσσωρευόταν σε τρεις μόνο ημέρες, γιατί το μοναδικό παιχνίδι που προσφέραμε μέχρι το ‘90, ήταν το ΠΡΟΠΟ.

Την Κυριακή τα πρακτορεία ήταν κλειστά. Λίγα μόνο καταστήματα ήταν ανοιχτά για να αναρτήσουν την νικήτρια στήλη με τους αγώνες. Όταν ήρθε το ΛΟΤΤΟ και το ΤΖΟΚΕΡ, το ωράριο διευρύνθηκε και κυρίως ακόμη περισσότερο μετά το 2000, όταν ο ΟΠΑΠ έφερε το ΣΤΟΙΧΗΜΑ και το ΚΙΝΟ.

 

Άποψη του πρακτορείου της ΕΙΜΑΡΜΕΝΗΣ επί της οδού Εγνατίας στη Θεσσαλονίκη (Photo credit: Θανάσης θεοδωρακόπουλος)

 

Πόσο έχουν συντελέσει αυτά τα δύο παιχνίδια, ΣΤΟΙΧΗΜΑ και ΚΙΝΟ, στην τροποποίηση των προδιαγραφών που έπρεπε να τηρούν τα πρακτορεία, δεδομένου ότι μεγάλωνε σταθερά το πελατειακό κοινό του ΟΠΑΠ;

Όταν ήρθε το ΠΑΜΕ ΣΤΟΙΧΗΜΑ, αναγκαστικά μπήκαν περισσότερες τηλεοράσεις στα πρακτορεία γιατί ο κόσμος στοιχημάτιζε και φυσικά ερχόταν να δει και τα ματς. Το ίδιο συνέβη και με το ΚΙΝΟ. Γι’ αυτό, εκτός από τον τεχνολογικό εξοπλισμό που πολλαπλασιαζόταν, τόσο προέκυπτε μεγαλύτερη ανάγκη για περισσότερα τετραγωνικά. Δεν το βλέπαμε μόνο εμείς, αλλά άρχισε και ο ΟΠΑΠ να το ζητάει. Όσο πιο παλιά πηγαίνουμε, τόσο πιο μικρά ήταν τα πρακτορεία. Σήμερα, αν ο πράκτορας δεν διαθέτει ένα μεγάλο πρακτορείο, δεν έχει σημαντική προοπτική. Και φυσικά τα τελευταία χρόνια, όπου οι απαιτήσεις αυξήθηκαν, έχουμε δορυφορικές συνδέσεις και πλατφόρμες.

 

Μου έλεγες για τις πρώτες τερματικές μηχανές που λειτουργούσαν με κάψουλες. Σήμερα έχετε SSBTs, checkers, αυτόματους πωλητές ΣΚΡΑΤΣ, video walls και πολλά άλλα που εντάσσονται στο πλάνο της αναβάθμισης της τεχνολογικής υποδομής. Πώς υποδέχονται αυτή την εξέλιξη οι παίκτες;

Βλέπω ότι άνθρωποι νεότερης ηλικίας αξιολογούν θετικότερα την τεχνολογία σε σύγκριση με τους …. παλιούς. Κι επειδή πρέπει να βλέπεις στο μέλλον, καταλαβαίνεις ότι πρέπει να επενδύεις σε ακόμη περισσότερα πράγματα, τεχνολογικής φύσης και όχι μόνο. Σήμερα, τα πρακτορεία είναι δελεαστικοί και ευχάριστοι χώροι, σημαντικά μεγαλύτεροι από ό,τι στο παρελθόν. Ο πελάτης παρακολουθεί το ματς σε μεγάλες οθόνες και το απολαμβάνει.

 

Τα τελευταία δύο χρόνια ο ΟΠΑΠ σου μιλάει συνέχεια για το «Όραμα 2020». Κατά τη γνώμη σου, πόσο μακριά αυτό πηγαίνει;

Νομίζω ότι το νέο μοντέλο που υιοθετούμε είναι σε εξέλιξη. Είμαστε ακόμη σε μεταβατική φάση.

 

Κατάστημα της ΕΙΜΑΡΜΕΝΗΣ στην Πλατεία Ναυαρίνου στη Θεσσαλονίκη (Photo credit: Θανάσης θεοδωρακόπουλος)

 

Τι ήταν τελικά η κοινοπραξία της «ΕΙΜΑΡΜΕΝΗΣ»…

 

…και γιατί οι πρώτοι πράκτορες ΟΠΑΠ είχαν διανύσει αρκετά.. χιλιόμετρα ως πράκτορες λαχείων;

Περισσότερες πληροφορίες για την πρόδρομη κατάσταση στην εμπορική διάθεση των τυχερών παιγνίων στην Ελλάδα, μας παρουσιάζει ο κ. Δημήτρης Δημόπουλος, πρώην Διευθυντής της πάλαι ποτέ Διεύθυνσης Κρατικών Λαχείων, ο οποίος ανέτρεξε στο αρχείο του και μας έδωσε την παρακάτω λεπτομερή περιγραφή.

 

Για ποιο λόγο ιδρύθηκε;

Η Ειμαρμένη ήταν μία Κοινοπραξία Λαχειοπωλών που ιδρύθηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1930 με σκοπό τη διάθεση του Εθνικού Λαχείου. Η σύστασή της υπαγορεύτηκε από το γεγονός, ότι αρχικά οι λαχειοπώλες, είχαν αποκλειστεί από τη διάθεση του Εθνικού Λαχείου, όταν το λαχείο ιδρύθηκε τον Απρίλιο του 1937.
Σύμφωνα με τον τότε ισχύοντα κανονισμό λειτουργίας του λαχείου, η διάθεσή του δόθηκε σε πράκτορες που διορίζονταν με Υπουργική Απόφαση, οι οποίοι είχαν την απαιτούμενη οικονομική δυνατότητα και διέθεταν επαγγελματική στέγη και είχαν τα προαπαιτούμενα τυπικά προσόντα που απαιτούνται για το διορισμό τους ως Δημόσιοι Υπάλληλοι, επειδή διαχειρίζονταν οικονομικό προϊόν του Ελληνικού Δημοσίου και θεωρούνταν Δημόσιοι Υπόλογοι.

 

Ποιες ήταν οι προϋποθέσεις για να γίνει κανείς πράκτορας λαχείου;

Οι πράκτορες του λαχείου για να διοριστούν, εκτός από τις παραπάνω προϋποθέσεις, έπρεπε να έχουν συγκεκριμένες ελάχιστες γραμματικές γνώσεις (απολυτήριο Γυμνασίου) λευκό ποινικό μητρώο, ηλικία (ενήλικοι) και να έχουν υπηρετήσει ή να έχουν απαλλαγεί νόμιμα από τη θητεία τους στο στρατό.
Έτσι, οι πρώτοι πράκτορες ήταν κυρίως βιβλιοπώλες, φαρμακοποιοί, γιατροί, καταστηματάρχες γενικού εμπορίου κ.λ.π., που μαζί με το κύριο επάγγελμα τους ασκούσαν παράλληλα και την πρακτόρευση του λαχείου.

Οι πράκτορες ασκούσαν τη χονδρική πώληση του λαχείου, μέσα στη χωρική αρμοδιότητα που όριζε η απόφαση του διορισμού τους. Δεν είχαν τη δυνατότητα να διαθέσουν το λαχείο εκτός της συγκεκριμένης χωρικής αρμοδιότητας. Την λιανική πώληση του λαχείου είχαν αναλάβει οι υποπράκτορες ή οι λεγόμενοι αντιπρόσωποι των πρακτόρων που είχαν προσλάβει οι πράκτορες, οι οποίοι ασκούσαν παρεμφερή επαγγέλματα. Η έγκριση πρόσληψης αντιπροσώπου από πράκτορα τελούσε πάντα υπό την έγκριση της Διεύθυνσης Κρατικών Λαχείων, κατόπιν σχετικού αιτήματος του πράκτορα.

 

Τί σήμαινε για την Ειμαρμένη το δικαίωμα πανελλαδικής διάθεσης; 

Επειδή ο κανονισμός λειτουργίας του λαχείου τυπικά και ουσιαστικά αφαιρούσε από τους λαχειοπώλες τη δυνατότητα να διαθέτουν το λαχείο, προχώρησαν στη σύσταση ενός συνεταιρισμού με τη μορφή της Κοινοπραξίας (Νομικό Πρόσωπο) και με την ονομασία ΕΙΜΑΡΜΕΝΗ με έδρα την Αθήνα, σύμφωνα με το Ν. 602/1914 “Περί Συνεταιρισμών”

Κατόπιν σχετικού αιτήματος στο υπουργείο Οικονομικών χορηγήθηκε άδεια πρακτόρευσης στην Κοινοπραξία και έτσι τα μέλη της απέκτησαν το δικαίωμα διάθεσης του λαχείου σε όλη την Ελλάδα.
Μάλιστα το δικαίωμα διάθεσης των λαχείων της Κοινοπραξίας σε όλη την Ελληνική Επικράτεια, έφερε τα μέλη της σε προνομιακή και πλεονεκτική θέση έναντι των υπολοίπων πρακτόρων του λαχείου, στους οποίους όπως προελέχθη απαγορευόταν αυτή η δυνατότητα. Το προνόμιο αυτό καταργήθηκε τον Σεπτέμβριο του 1967, όταν με υπουργική απόφαση έγινε ελεύθερη η διάθεση του λαχείου από τους πράκτορες σε όλη την Ελληνική Επικράτεια.

 

Ποιες συνθήκες οδήγησαν στην παύση λειτουργίας της; 

Στις αρχές της δεκαετίας του 1960 και συγκεκριμένα το 1961 ένα μέρος των λαχειοπωλών της ΕΙΜΑΡΜΕΝΗΣ αποσχίστηκε από την Κοινοπραξία και συνέστησε άλλη Κοινοπραξία με την ονομασία ΠΡΟΟΔΟΣ, που πήρε άδεια πρακτόρευσης 1964(18-6/1964) Για αρκετά χρόνια οι δύο Κοινοπραξίες λειτουργούσαν παράλληλα. Από τα μέλη της ΕΙΜΑΡΜΕΝΗΣ προήλθαν αρκετοί πράκτορες Κρατικών Λαχείων, οι απόγονοι των οποίων και σήμερα κατέχουν σημαντική θέση στην πρακτόρευση των Κρατικών Λαχείων, όπως ο Αθανάσιος Θεοδωρακόπουλος στη Θεσσαλονίκη, ο Κώστας Ζύγουρας, ο Βασίλης Ζυγουρας, ο Κωνσταντίνος Τσιούστας, μέχρι το θάνατό του ο Γεώργιος Σπανός και αρκετοί άλλοι στην Αθήνα. Η ΕΙΜΑΡΜΕΝΗ έπαυσε να υπάρχει το 1989 και το 1997 η ΠΡΟΟΔΟΣ.”

 

 

Θέλουμε το email σου, θέλεις το Newsletter μας;
Για να μην τα μαθαίνεις από αλλού, κάνε την εγγραφή σου στο newsletter μας και εμείς θα σου στέλνουμε όλα τα τελευταία νέα
I agree to have my personal information transfered to MailChimp ( more information )
Print Friendly, PDF & Email

Χρησιμοποιούμε cookies για να βελτιώσουμε την εμπειρία περιήγησης στο poeppp.org. Επίλεξε «ΟΚ» για να συνεχίσεις ή «Περισσότερα», για να μάθεις τα cookies που χρησιμοποιούμε Περισσότερα

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα έχουν οριστεί σε "αποδοχή cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Κλείσιμο" παρακάτω τότε συναινείτε σε αυτό.

Κλείσιμο